Skala, liniowy czy ryczałt — wybór formy opodatkowania razem ze składką zdrowotną

Wybierając formę opodatkowania, przedsiębiorca zwykle zestawia stawki: 12% ryczałtu, 19% podatku liniowego, 12% i 32% skali. To porównanie myli, bo każda forma ma inną podstawę, inną składkę zdrowotną i inne zasady jej odliczenia. Na przykładzie usług informatycznych liczymy łączne obciążenie przy trzech poziomach przychodu i wskazujemy, kiedy wynik się odwraca. Omawiamy też wyłączenia, terminy zmiany formy i projekty na 2027 r.

Trzy formy — trzy podstawy i trzy składki zdrowotne

Skala i podatek liniowy opodatkowują dochód, ryczałt — przychód bez kosztów, a składkę zdrowotną każda z tych form liczy i odlicza inaczej.

Skala obowiązuje z mocy ustawy, chyba że wybierzesz ryczałt albo podatek liniowy (art. 9a ust. 1 i 2 ustawy o PIT). W 2026 r. podatek według skali to 12% dochodu minus 3 600 zł, a powyżej 120 000 zł — 10 800 zł plus 32% nadwyżki (art. 27 ust. 1). Podatek liniowy wynosi 19% (art. 30c ust. 1). Ryczałt od usług związanych z oprogramowaniem wynosi 12% przychodów bez odliczania kosztów (art. 12 ust. 1 pkt 2b lit. b i ust. 2 ustawy o ryczałcie).

Składka zdrowotna wynosi 9% dochodu przy skali i 4,9% przy podatku liniowym, od lutego 2026 r. nie mniej niż 432,54 zł miesięcznie. Przy ryczałcie jest kwotowa: 498,35 zł, 830,58 zł albo 1 495,04 zł, zależnie od przychodu. Przy skali nie obniża ani dochodu, ani podatku. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: Dyrektor KIS) ujął to w interpretacji indywidualnej z dnia 21 maja 2025 r., nr 0114-KDWP.4011.28.2025.2.IG. Od 2022 r. — jak wskazał — „wyłącznie podatnicy prowadzący działalność gospodarczą, którzy opłacają składki zdrowotne w związku z prowadzeniem działalności, z której dochody/przychody są opodatkowane podatkiem liniowym, ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych lub kartą podatkową, mogą zmniejszyć (…) dochód/przychód/podatek (…) o część zapłaconych składek”. Karty podatkowej nie porównujemy.

Porównuj więc roczną sumę podatku i składki zdrowotnej, a nie same stawki.

Formy opodatkowania działalności w 2026 r. — podstawa, stawka i składka zdrowotna

Składki — ta sama kwota, różny wpływ na podstawę

Pełne składki zapłacisz w każdej formie w tej samej wysokości, ale podstawę opodatkowania obniżają w różnym zakresie.

W 2026 r. pełne składki wynoszą 1 926,76 zł miesięcznie: 1 788,29 zł na ubezpieczenia społeczne i 138,47 zł na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy (FP i FS). Rocznie to 21 459,48 zł i 1 661,64 zł, razem 23 121,12 zł. Składki na ubezpieczenia społeczne odliczysz od dochodu przy skali i podatku liniowym (art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. a i art. 30c ust. 2 pkt 1 ustawy o PIT). Przy ryczałcie odliczysz je od przychodu (art. 11 ust. 1 ustawy o ryczałcie). Składek na FP i FS ten przepis nie obejmuje, więc ryczałtowcowi nie obniżają podatku. Przy skali i podatku liniowym przyjmujemy je w przykładzie jako koszt działalności (art. 22 ust. 1 ustawy o PIT); bez tego obciążenie wzrośnie o 316–681 zł, bez zmiany kolejności form w tabeli.

Przy ryczałcie przychody „mogą być pomniejszone o 50% składek na ubezpieczenie zdrowotne zapłaconych w roku podatkowym” z tytułu działalności opodatkowanej ryczałtem, jeżeli nie zostały zwrócone (art. 11 ust. 1a ustawy o ryczałcie). W interpretacji z dnia 17 października 2025 r., nr 0113-KDIPT2-1.4011.645.2025.1.DJD, Dyrektor KIS dodał: „Odliczenie nie może przekroczyć 50% kwoty zapłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne.” W interpretacji z 21 maja 2025 r. wykluczył zaś takie odliczenie od przychodów z najmu prywatnego.

Progi 60 000 zł i 300 000 zł liczy się od przychodów od początku roku, pomniejszonych o składki na ubezpieczenia społeczne (art. 81 ust. 2f i 2g ustawy o świadczeniach). Przy pełnych składkach zapłaconych w ciągu roku najwyższa kwota obejmie więc przychód roczny powyżej 300 000 zł + 21 459,48 zł = 321 459,48 zł. Podniesie ona roczną składkę z 830,58 zł × 12 = 9 966,96 zł do 1 495,04 zł × 12 = 17 940,48 zł, czyli o 7 973,52 zł. Po odliczeniu połowy wzrost obciążenia wynosi 7 973,52 zł − 12% × 3 986,76 zł = 7 495,11 zł.

Odliczasz składkę zapłaconą w roku podatkowym, więc dopłatę rozliczaną po zakończeniu roku odliczysz w roku zapłaty. Monitoruj narastający przychód, zwłaszcza w ostatnim kwartale.

Rachunek dla usług IT: 150 000, 300 000 i 600 000 zł

Przy kosztach równych 20% przychodu najniższe łączne obciążenie daje skala przy 150 000 zł, a ryczałt — przy 300 000 zł i 600 000 zł.

Przykład hipotetyczny: programista świadczy usługi związane z oprogramowaniem, ma koszty równe 20% przychodu, przez cały 2026 r. płaci pełne składki i nie ma innych dochodów ani ulg. Według poradnika ZUS dochód dla składki zdrowotnej pomniejsza się o składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów. Roczna podstawa nie może być niższa niż iloczyn liczby miesięcy i minimalnego wynagrodzenia, więc minimalna roczna składka przy skali i podatku liniowym wynosi 12 × 432,54 zł = 5 190,48 zł. Składkę przy podatku liniowym odliczamy w zeznaniu, a kwot nie zaokrąglamy do pełnych złotych.

Przy przychodzie 150 000 zł podstawa skali wynosi 150 000 zł − 30 000 zł − 1 661,64 zł − 21 459,48 zł = 96 878,88 zł. Podatek: 96 878,88 zł × 12% − 3 600 zł = 8 025,47 zł; składka: 96 878,88 zł × 9% = 8 719,10 zł. Przy podatku liniowym składka 96 878,88 zł × 4,9% = 4 747,07 zł jest niższa od minimum, więc wynosi 5 190,48 zł. Podatek: (96 878,88 zł − 5 190,48 zł) × 19% = 17 420,80 zł. Przy ryczałcie składka wynosi 9 966,96 zł, a podatek: (150 000 zł − 21 459,48 zł − 4 983,48 zł) × 12% = 14 826,84 zł.

Przy 600 000 zł składka przy podatku liniowym wynosi 456 878,88 zł × 4,9% = 22 387,07 zł, ale odliczysz tylko 14 100 zł. Przy ryczałcie przychód po składkach, 578 540,52 zł, przekracza próg, więc składka wynosi 17 940,48 zł, a odliczenie — 8 970,24 zł.

Łączne obciążenie w 2026 r. — przykład hipotetyczny (usługi IT, koszty 20% przychodu, pełne składki)

Do każdej kwoty z ostatniej kolumny dolicz 23 121,12 zł składek — są jednakowe we wszystkich formach. Model zakłada pełne odliczenia, choć według interpretacji z dnia 15 czerwca 2026 r., nr 0112-KDIL2-2.4011.446.2026.2.MG, to uprawnienie: „Podatnik może skorzystać z tego prawa, lecz nie jest zobowiązany do dokonania odliczenia.” Powtórz rachunek na własnych liczbach w kalkulatorze albo w jego wersji rozszerzonej.

Kiedy wynik się odwraca

O kolejności form rozstrzyga przede wszystkim udział kosztów, które udokumentujesz.

W naszym modelu przy 150 000 zł skala wygrywa z ryczałtem nawet bez kosztów innych niż FP i FS: 13 001,24 zł podatku + 11 419,10 zł składki = 24 420,34 zł wobec 24 793,80 zł. Podatek liniowy wyprzedza ryczałt przy kosztach powyżej ok. 13% przychodu (150 000 zł), ok. 30% (300 000 zł) i ok. 34% (600 000 zł). Skala i podatek liniowy zrównują się przy dochodzie ok. 153 000 zł, a nie przy progu 120 000 zł. Powyżej 287 755,10 zł dochodu (14 100 zł : 4,9%) nadwyżka składki przy podatku liniowym przestaje obniżać podatek.

Wynik przesuwają rozwiązania dostępne tylko przy skali. Wspólne rozliczenie z małżonkiem jest wyłączone przy podatku liniowym i ryczałcie z działalności (art. 6 ust. 8 ustawy o PIT). Ulga na dzieci — jak wskazał Dyrektor KIS w interpretacji z 15 czerwca 2026 r. — „przysługuje podatnikom rozliczającym się z podatku dochodowego na zasadach ogólnych, o których mowa w art. 27 tej ustawy”.

Organ może zakwestionować koszty, na których opierasz przewagę skali lub podatku liniowego. W interpretacji z dnia 10 października 2025 r., nr 0112-KDIL2-2.4011.680.2025.2.MM, odmówił zaliczenia do kosztów m.in. zasłon i lampki biurkowej, które podatnik miał wykorzystywać w działalności i prywatnie. Powołał wyrok NSA z dnia 16 października 2012 r., sygn. akt II FSK 430/11: kosztem jest tylko wydatek, który ma lub może mieć wpływ na powstanie lub zwiększenie przychodów. Licz więc formy na kosztach udokumentowanych, a przy kosztach bliskich progu — w dwóch wariantach. Spółka wymaga odrębnego rachunku — zob. Przekształcenie przedsiębiorcy w spółkę z o.o. — co naprawdę dzieje się z podatkami.

Były lub obecny pracodawca — dwa różne wyłączenia

Usługi dla byłego lub obecnego pracodawcy odbierają podatek liniowy tylko przy czynnościach z etatu wykonywanych w roku podatkowym, a ryczałt — także przy czynnościach z roku poprzedniego.

Artykuł 9a ust. 3 ustawy o PIT obejmuje usługi odpowiadające czynnościom, które podatnik „wykonywał lub wykonuje w roku podatkowym” na etacie; pkt 1 tego przepisu jest uchylony. Podatnik traci wtedy podatek liniowy za cały rok i płaci zaliczki według skali od początku roku z odsetkami za zwłokę. Artykuł 8 ust. 2 ustawy o ryczałcie obejmuje też czynności wykonywane „w roku poprzedzającym rok podatkowy”. Ryczałtowiec od dnia takiego przychodu do końca roku płaci podatek na ogólnych zasadach.

Rozstrzyga tożsamość czynności. W interpretacji z dnia 25 kwietnia 2025 r., nr 0113-KDIPT2-1.4011.194.2025.2.MGR, specjalista IT po odejściu z etatu świadczył usługi innej linii biznesowej tej samej spółki. Organ uznał zakresy za różne i przyjął, że „częściowa zbieżność nie jest równoznaczna z tożsamością”. Tak samo, na gruncie art. 8 ust. 2, rozstrzygnięto sprawę fizjoterapeutki pracującej dla obecnego pracodawcy (interpretacja z dnia 23 stycznia 2025 r., nr 0114-KDIP3-1.4011.959.2024.1.AK).

Organ przerzuca jednak ciężar dowodu. W interpretacji z dnia 16 kwietnia 2025 r., nr 0115-KDIT3.4011.217.2025.2.RS, wskazał, że skoro podatek liniowy leży w interesie podatnika, „to po jego stronie spoczywa obowiązek wykazania, że nie spełnia przesłanek wynikających z art. 9a ust. 3”. Nie zmienia to kryterium, ale przesądza o dokumentach: zachowaj zakres obowiązków z etatu i opis usług z umowy.

Jeżeli etat zakończysz w 2026 r., a w 2027 r. te same czynności wykonasz dla tego pracodawcy w działalności, podatek liniowy będzie dostępny, a ryczałt — nie.

Termin wyboru i zmiany formy

Formę wybierasz albo zmieniasz do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu pierwszego przychodu w roku, a wybór obowiązuje także w kolejnych latach.

Przy pierwszym przychodzie w grudniu termin mija z końcem roku (art. 9a ust. 2 ustawy o PIT). W tym samym terminie zawiadamiasz o rezygnacji albo wybierasz inną formę; bez tego wybór dotyczy lat następnych (art. 9a ust. 2a i 2b ustawy o PIT, art. 9 ust. 1–1b ustawy o ryczałcie). Oświadczenia złożysz także przez CEIDG (art. 9a ust. 2c ustawy o PIT, art. 9 ust. 1c ustawy o ryczałcie). Skala obowiązuje więc bez oświadczenia tylko wtedy, gdy wcześniej nie wybrałeś innej formy albo skutecznie z niej zrezygnowałeś.

Organ stosuje termin ściśle. W interpretacji z dnia 27 kwietnia 2026 r., nr 0114-KDWP.4011.76.2026.2.IG, przedsiębiorca z podatkiem liniowym w CEIDG płacił od 2022 r. zaliczki według skali. W latach 2023–2026 nie wpłacił jednak pierwszej zaliczki w terminie, więc organ uznał zmianę za nieskuteczną: „złożenie stosownego oświadczenia, w określonym w przepisach terminie, jest warunkiem koniecznym dla możliwości rezygnacji z opodatkowania w formie tzw. podatku liniowego i przejścia na zasady ogólne”. Dopuścił przy tym, że wpłata w terminie z jednoznacznym tytułem przelewu może zastąpić oświadczenie. Wobec ryczałtowca organ przypomniał w interpretacji z dnia 7 lipca 2025 r., nr 0115-KDIT3.4011.436.2025.1.RS, że podatnik „– co do zasady – jest zobowiązany do złożenia pisemnego oświadczenia o wyborze sposobu opodatkowania w określonym, ustawowym terminie”.

Jeżeli pierwszy przychód w 2027 r. osiągniesz w styczniu, oświadczenie złóż do 20 lutego 2027 r. i zachowaj potwierdzenie.

Rok 2027 — projekty, nie prawo

Na 2027 r. zapowiedziano zmiany w ryczałcie, ale do czasu uchwalenia i ogłoszenia ustaw obowiązują przepisy opisane wyżej.

Rada Ministrów przyjęła 22 września 2026 r. projekt zmian ustaw o PIT, CIT i ryczałcie. Według komunikatu Ministerstwa Finansów najem własności intelektualnej między podmiotami powiązanymi ma być objęty stawką 17%. Najem i dzierżawa innych składników majątku na rzecz takich podmiotów mają podlegać stawce 15% od nadwyżki przychodów ponad 100 000 zł. Komunikat nie wymienia innych usług na rzecz podmiotów powiązanych. Planowane wejście w życie to 1 stycznia 2027 r.

Odrębny projekt rządowy, dotąd nieprzyjęty przez Radę Ministrów, zakłada obniżenie limitu ryczałtu z 2 000 000 euro do 250 000 euro i stawkę 17% od nadwyżki przychodów ponad 300 000 euro. Do czasu uchwalenia i ogłoszenia ustawy obowiązuje limit z art. 6 ust. 4 ustawy o ryczałcie: przychody z roku poprzedniego do 2 000 000 euro, w 2026 r. 8 517 200 zł.

Nie zmieniaj formy na podstawie projektów. Termin wyboru na 2027 r. upłynie najwcześniej 20 lutego 2027 r., więc zdecydujesz, znając przepisy obowiązujące od 1 stycznia 2027 r.

Najczęstszy błąd

Najczęstszy błąd to wybór formy po samej stawce — w przekonaniu, że ryczałt 12% musi być tańszy od 19% podatku liniowego.

W naszym przykładzie przy 150 000 zł przychodu ryczałt kosztuje 24 793,80 zł, podatek liniowy 22 611,28 zł, a skala 16 744,57 zł. Ryczałt oznacza więc 24 793,80 zł − 16 744,57 zł = 8 049,23 zł więcej niż skala. Obciąża przychód, a jego składka zdrowotna nie spada wraz z dochodem. Błąd lustrzany popełnia ten, kto przy 600 000 zł wybiera podatek liniowy i pomija limit: z 22 387,07 zł składki odliczy tylko 14 100 zł.

Przed terminem wyboru policz podatek i składkę zdrowotną we wszystkich formach na planowanym przychodzie i udokumentowanych kosztach. Uwzględnij minimalną składkę, limit 14 100 zł i progi ryczałtu, a rachunek powtórz przy każdej istotnej zmianie przychodu.

Podsumowanie

1. Porównuj formy według rocznej sumy podatku i składki zdrowotnej po odliczeniach, a nie według stawek.
2. Licz podstawę ryczałtu od przychodu pomniejszonego o składki na ubezpieczenia społeczne i 50% zapłaconej składki zdrowotnej.
3. Oprzyj rachunek na kosztach, które udokumentujesz — w naszym modelu podatek liniowy wyprzedza ryczałt przy kosztach powyżej ok. 13–34% przychodu, zależnie od jego wysokości.
4. Porównaj na piśmie zakres czynności przed przejściem z etatu na kontrakt z tym samym pracodawcą — przy ryczałcie także za rok poprzedni.
5. Złóż oświadczenie o wyborze albo rezygnacji do 20. dnia miesiąca po miesiącu pierwszego przychodu i nie zmieniaj formy na 2027 r. na podstawie projektów.

Źródła powołane

• Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 21 maja 2025 r., nr 0114-KDWP.4011.28.2025.2.IG — od 2022 r. składkę zdrowotną częściowo odliczają tylko podatnicy na podatku liniowym, ryczałcie i karcie podatkowej; przy ryczałcie odliczenie z art. 11 ust. 1a ustawy o ryczałcie przysługuje wyłącznie od przychodów z działalności gospodarczej, a nie z najmu prywatnego. https://eureka.mf.gov.pl/informacje/podglad/640646
• Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 17 października 2025 r., nr 0113-KDIPT2-1.4011.645.2025.1.DJD — ryczałtowiec odlicza od przychodu wszystkie zapłacone składki na ubezpieczenia społeczne (art. 11 ust. 1) i 50% zapłaconych składek zdrowotnych (art. 11 ust. 1a ustawy o ryczałcie). https://eureka.mf.gov.pl/informacje/podglad/663347
• Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 15 czerwca 2026 r., nr 0112-KDIL2-2.4011.446.2026.2.MG — odliczenie składek w zeznaniu PIT-36L jako uprawnienie podatnika, limit 14 100 zł z art. 30c ust. 2 pkt 2 ustawy o PIT oraz ulga na dzieci wyłącznie przy opodatkowaniu według skali. https://eureka.mf.gov.pl/informacje/podglad/696495
• Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 10 października 2025 r., nr 0112-KDIL2-2.4011.680.2025.2.MM — odmowa zaliczenia do kosztów wydatków na wyposażenie wykorzystywane w działalności i prywatnie; możliwość przejścia z podatku liniowego na ryczałt od 2026 r. po złożeniu oświadczenia. https://eureka.mf.gov.pl/informacje/podglad/662265
• Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2012 r., sygn. akt II FSK 430/11 — nie każdy wydatek związany z działalnością jest kosztem uzyskania przychodów, lecz tylko pozostający w związku przyczynowo-skutkowym z przychodem, tj. mający lub mogący mieć wpływ na jego powstanie lub zwiększenie; teza w brzmieniu przytoczonym w interpretacji nr 0112-KDIL2-2.4011.680.2025.2.MM.
• Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 25 kwietnia 2025 r., nr 0113-KDIPT2-1.4011.194.2025.2.MGR — usługi IT dla byłego pracodawcy o innym zakresie niż praca na etacie nie wyłączają podatku liniowego; częściowa zbieżność czynności nie jest tożsamością w rozumieniu art. 9a ust. 3 ustawy o PIT. https://eureka.mf.gov.pl/informacje/podglad/636587
• Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 16 kwietnia 2025 r., nr 0115-KDIT3.4011.217.2025.2.RS — lekarz świadczący usługi dla byłego pracodawcy zachowuje podatek liniowy przy braku tożsamości czynności; ciężar wykazania braku przesłanek art. 9a ust. 3 spoczywa na podatniku. https://eureka.mf.gov.pl/informacje/podglad/635364
• Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 23 stycznia 2025 r., nr 0114-KDIP3-1.4011.959.2024.1.AK — usługi dla obecnego pracodawcy nietożsame z czynnościami z umowy o pracę nie wyłączają ryczałtu na podstawie art. 8 ust. 2 ustawy o ryczałcie. https://eureka.mf.gov.pl/informacje/podglad/624264
• Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 27 kwietnia 2026 r., nr 0114-KDWP.4011.76.2026.2.IG — rezygnacja z podatku liniowego wymaga oświadczenia złożonego w terminie z art. 9a ust. 2 ustawy o PIT; wpłaty zaliczek według skali dokonane po terminie nie zmieniają formy opodatkowania. https://eureka.mf.gov.pl/informacje/podglad/688691
• Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 7 lipca 2025 r., nr 0115-KDIT3.4011.436.2025.1.RS — kontynuacja wyboru ryczałtu w kolejnych latach i obowiązek złożenia oświadczenia o rezygnacji w terminie ustawowym (art. 9 ust. 1–1c ustawy o ryczałcie). https://eureka.mf.gov.pl/informacje/podglad/648378
• Ministerstwo Finansów, komunikat z dnia 22 września 2026 r. „Rząd zaakceptował projekt, który ograniczy wątpliwości interpretacyjne i ułatwi rozliczenia podatkowe” — zakres projektu przyjętego przez Radę Ministrów, w tym stawki ryczałtu od najmu i dzierżawy na rzecz podmiotów powiązanych, oraz planowany termin wejścia w życie. https://www.gov.pl/web/finanse/rzad-zaakceptowal-projekt-ktory-ograniczy-watpliwosci-interpretacyjne-i-ulatwi-rozliczenia-podatkowe
• Zakład Ubezpieczeń Społecznych, „Polski Ład. Co zmienia się w przepisach dotyczących rozliczania składki na ubezpieczenie zdrowotne od 1 stycznia 2022 r.”, stan prawny na 1 stycznia 2025 r. — pomniejszanie dochodu o składki na ubezpieczenia społeczne przy ustalaniu podstawy składki zdrowotnej oraz roczna podstawa minimalna. https://www.zus.pl/documents/10182/3996913/Polski+%C5%81ad+-+poradnik.pdf/f4f5043f-4487-2e82-e93a-8f8d7cc6c5f9

Powiązane materiały

• Składki ZUS i zdrowotna przedsiębiorcy i wspólnika — kto płaci, ile i od czego
• Forma prawna firmy w 2026 r. — co naprawdę porównywać przed wyborem
• Kalkulator opodatkowania i składek 2026 — skala, liniowy i ryczałt
• Kalkulator profesjonalny — pełne rozliczenie działalności

Podstawy prawne: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.): art. 6 ust. 8, art. 9a ust. 1, 2, 2a–2c i 3, art. 22 ust. 1, art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. a, art. 27 ust. 1, art. 27f, art. 30c ust. 1 i 2; Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 843 ze zm.): art. 6 ust. 4, art. 8 ust. 2, art. 9 ust. 1–1c, art. 11 ust. 1 i 1a, art. 12 ust. 1 pkt 2b lit. b i ust. 2; Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1461): art. 79 ust. 1, art. 81 ust. 2e, 2f i 2g.